Wednesday, October 29, 2014

తెలుగు భాగవత తేనె సోనలు – 10.1-1021-సీ. -పూతనయై

10.1-1021-సీ.
పూతన యై యొక్క పొలఁతి చరింపంగ;
 
శౌరి యై యొక కాంత న్నుగుడుచు;
బాలుఁడై యొక భామ పాలకు నేడ్చుచో;
 
బండి నేనను లేమఁ బాఱఁదన్ను;
సుడిగాలి నని యొక్క సుందరి గొనిపోవ;
 
రి యని వర్తించు బ్జముఖియు;
కుఁడ నే నని యొక్క డఁతి సంరంభింపఁ;
 
ద్మాక్షుఁడను కొమ్మ రిభవించు;
ఆ.
నెలమి రామకృష్ణు లింతు లిద్దఱు గాఁగ
గోపవత్సగణము కొంద ఱగుదు
సురవైరి ననుచు బల యొక్కతె చీరుఁ
సుల మనెడి సతుల రతముఖ్య!
          ఓ భరతవంశ ప్రముఖుడైన పరీక్షిన్మహారాజా! ఒక గోపిక పూతన వలె నటిస్తుంటే, కృష్ణునిలా అభినయిస్తున్న ఇంకొక గోపిక స్తన్యం తాగింది. మరొకామె పసిపిల్లాడిలా భావించుకొని పాలకేడుస్తూ, శకటాసురుడిని అని మెలగుతున్న ఇంకో గోపికను కాలితో తన్నింది. మరింకొకామె నేను కృష్ణుణ్ణి అంటు ఉన్నామెను తృణావర్తుడిలా ఎగరేసుకుపోయింది. ఇంకొకర్తె బకాసురుణ్ణి నేను అని విజృంభించగా, ఆమెను మరొకర్తె నేను వాసుదేవుణ్ణి అంటు పరాభవించింది. ఇంతలో ఇద్దరు ఇంతులు బలరామ కృష్ణులు కాగా, మరికొందరు మగువలు గోపకులు, దూడలు అయ్యారు. పశువులం మేం అంటున్న పడతులను పద్మాక్షుడను అనే ఆమె పిలిచింది.
అంటూ శుకుడు గోపికలు ఓపికలు లేక మెలగుతున్న తీరు పరీక్షిత్తునకు వివరిస్తున్నాడు. కృష్ణవిరహంతో వేగిపోతున్న గోప వెలదులు కృష్ణ తాదాత్మ్యం చెంది కృష్ణలీలలను ఎలా అనుకరిస్తున్నారో. ఎంత గాఢమైన భక్తో కదా వారిది. అంతటి తపన రగిలించాడానికే నేమో పరమేశ్వరుడు రమించ గోరుతున్న వారి ఎదుట నుండి కనుమరుగైనాడేమో.
10.1-1021-see.
pootana yai yokka pola@Mti chariMpaMga
Sauri yai yoka kaaMta channuguDuchu;
baalu@MDai yoka bhaama paalaku naeDchuchO
baMDi nae nanu laema@M baaRa@Mdannu;
suDigaali nani yokka suMdari gonipOva;
hari yani vartiMchu nabjamukhiyu;
baku@MDa nae nani yokka paDa@Mti saMraMbhiMpa@M
badmaakshu@M Danu komma paribhaviMchu;
aa.
nelami raamakRshNu liMtu liddaRu gaa@Mga
gOpavatsagaNamu koMda Ragudu
rasuravairi nanuchu nabala yokkate cheeru@M
basula maneDi satula bharatamukhya!
పూతన = పూతన; = నేనై ఉన్నా ననుచు; ఒక్క = ఒకానొక; పొలతి = స్త్రీ; చరింపంగన్ = వర్తించుచుండగా; శౌరి = కృష్ణుడను {శౌరి - శూరుని మనుమడు, కృష్ణుడు}; = నేనై ఉన్నా ననుచు; ఒక్క = ఒకానొక; కాంత = స్త్రీ; చన్నుగుడుచు = స్తన్యపానము చేయును; బాలుడు = బాలకృష్ణుడను; = నేనై ఉన్నా ననుచు; ఒక = ఒకానొక; భామ = స్త్రీ; పాలు = పాలు; కున్ = కోసము; ఏడ్చుచున్ = రోదించుచుండగ; బండిన్ = బండిని; నేను = నేనై ఉన్నాను; అను = అనెడి; లేమన్ = స్త్రీని; పాఱదన్ను = పడ దన్నును; సుడిగాలిని = నేను సుడిగాలిని; అని = అని; ఒక్క = ఒకానొక; సుందరి = స్త్రీ; కొనిపోవ = తీసుకుపోతుండగ; హరిన్ = నేను కృష్ణుడను; అని = అని; వర్తించు = నటించును; అబ్జముఖియు = స్త్రీ; బకుడన్ = బకాసురుని; నేను = నేనై ఉన్నాను; అని = అని; ఒక్క = ఒకానొక; పడతి = స్త్రీ; సంరంభింప = హడావిడిచేయగా; పద్మాక్షుడన్ = నేను కృష్ణుడను; అను = అనెడి; కొమ్మ = స్త్రీ; పరిభవించున్ = పరాభవించును; ఎలమి = పూని; రామ = బలరాముడుగా; కృష్ణు = కృష్ణుడుగా; ఇంతులు = స్త్రీలు; ఇద్దరు = ఇద్దరు (2); కాగన్ = వలె నటించుచుండగ; గోప = గోపాలకులు; వత్స = దూడలు; గణము = సమూహము; కొందఱు = కొంతమంది; అగుదురు = ఐ వర్తించెదరు; అసురవైరిని = నేను కృష్ణుడను; అనుచు = అని; అబల = స్త్రీ; ఒక్కతె = ఒకానొక ఆమె; చీరున్ = పిలుచును; పసులము = మేము పశువులము; అనెడి = అను నట్టి; సతులన్ = స్త్రీలను; భరతముఖ్య = పరీక్షిన్మహారాజా {భరతముఖ్యుడు - భరత వంశము నందలి రాజులలో ముఖ్యుడు, పరీక్షిత్తు}.

~~~|సర్వేజనాః సుఖినోభవంతు|~~~

Tuesday, October 28, 2014

తెలుగు భాగవత తేనె సోనలు – 10.1-1707-మ. - వ్రతముల్

10.1-1707-మ.
వ్రముల్ దేవ గురు ద్విజన్మ బుధసేల్ దానధర్మాదులున్
జన్మంబుల నీశ్వరున్ హరి జగత్కళ్యాణుఁ గాంక్షించి చే
సితి నేనిన్ వసుదేవనందనుఁడు నా చిత్తేశుఁ డౌఁ గాక ని
ర్జితు లై పోదురుగాక సంగరములోఁ జేదీశముఖ్యాధముల్.
          పూర్వజన్మలలో నేను కనుక సర్వలోకాధీశుడు, సర్వలోకశుభ ప్రదాయుడు నైన గోవిందుడిని పతిగా కావాలని నోములు నోచి ఉంటే; దేవతలకు, గురువులకు, విప్రులకు, జ్ఞానులకు సేవలొనర్చి ఉంటే; దానధర్మాది పుణ్యకార్యాలు ఆచరించి ఉంటే; వసుదేవుని కుమారుడైన శ్రీకృష్ణుడు నాకు ప్రాణేశ్వరుడౌ గాక. శిశుపాలుడు మున్నగు నీచులు అందరు యుద్ధంలో పరాజితు లైపోవు గాక.
రుక్మిణి కృష్ణునికి పంపిన సందేశంలోని చక్కటి పద్యాలలో ఒకటిది.
10.1-1707-ma.
vratamul daeva guru dvijanma budhasaeval daanadharmaadulun
gatajanmaMbula neeSvarun hari jagatkaLyaaNu@M gaaMkshiMchi chae
siti naenin vasudaevanaMdanu@MDu naa chittaeSu@M Dau@M gaaka ni
rjitu lai pOdurugaaka saMgaramulO@M jaedeeSamukhyaadhamul.
          వ్రతముల్ = నోములు; దేవ = దేవతలను; గురు = పెద్దలను; ద్విజన్మ = విప్రులను; బుధ = ఙ్ఞానులను; సేవల్ = కొలచుటలు; దాన = దానము లిచ్చుటలు; ధర్మ = దర్మాచరణములు; ఆదులున్ = మున్నగు వానిని; గత = పూర్వ; జన్మంబులన్ = జన్మములలో; ఈశ్వరున్ = సర్వము నేలువానిని; హరిన్ = విష్ణమూర్తిని; జగత్ = లోకమునకు; కల్యాణున్ = మేలు చేయువానిని; కాంక్షించి = కావాలని, కోరి; చేసితినేనిన్ = చేసినచో; వసుదేవనందనుడు = కృష్ణుడు {వసుదేవ నందనుడు - వసుదేవుని కొడుకు, కృష్ణుడు}; నా = నా యొక్క; చిత్తేశుడు = భర్త {చిత్తేశుడు - మనసునకు ప్రభువు, భర్త}; ఔగాక = అగును గాక; నిర్జితులు = ఓడిపోయిన వారు; ఐపోదురుగాక = అయ్యెదరు గాక; సంగరము = యుద్దము; లోన్ = అందు; చేదీశ = శిశుపాలుడు {చేదీశుడు - చేది దేశపు ప్రభువు, శిశుపాలుడు}; ముఖ్య = మొదలగు; అధముల్ = నీచులు.

~~~|సర్వేజనాః సుఖినోభవంతు|~~~